Het gevaar van beschaving

Je mag niet stelen, je mag niet doden, je mag niet de vrouw of man van een ander lenen, je mag niet liegen en je mag niet jaloers zijn. Zo staat het in de Bijbel en op zich vind ik dat wel goede regels om me aan te houden. Helaas zijn er heel wat mensen die daar anders over denken. Zo werd recent de zo goed als nieuwe fiets van mijn oudste zoon uit de schuur gejat. Mijn eerste emotie was woede. Hoe harteloos moet je zijn, als je een kinderfiets meeneemt?! Als ik die dief zou vinden, dan zou ik…. GRRR! Maar dat mag dus niet. Dat staat in de wet.

Vroeger was het allemaal eenvoudiger

Heel lang geleden vocht je voor wat je had. Was iemand onaardig tegen je kind, dan trok je haar de haren uit het hoofd. Had iemand een oogje op je vrouw, dan ging je hem te lijf. Had iemand wat gestolen dan werd hij publiekelijk te schande gezet of erger nog, er werd een hand afgehakt. Folteringen waren bestemd voor degene die zich niet aan de regels hield. In eerste instantie mocht de gedupeerde dit zelf doen. Later werd dit ‘de staat’. In bepaalde kringen zijn dit soort gedragingen overigens nog altijd gebruikelijk, maar de rest van de wereld is “beschaafd” geworden.

Gebruik de emotie schaamte

De moderne tijd

Iemand jat alles bij elkaar wat hij maar kan en gaat misschien voor een paar maanden de gevangenis in. Een viezerik vergrijpt zich aan weerloze kinderen en mag na een paar jaar weer vrolijk de straat op. Een stel idioten mishandelt iemand tot de dood en komt er met hooguit een paar jaar cel vanaf.

Wil dit zeggen dat ik voor folteringen, levenslange gevangenisstraffen of misschien zelfs wel de doodstraf ben? Nou nee, eigenlijk niet. Daar heeft mijn beklag niets mee te maken. Het gaat om wat al deze dingen met ons lichaam doen. Niet dat van de daders, maar van de slachtoffers.

Emotie is beweging

Laten we eens naar dat woord kijken: emotie.

Emotie komt van het Latijnse werkwoord emovere. Emovere betekent ‘doen bewegen’. In het Engels is dit duidelijker: emotion. Dat heeft het woord motion al in zich. Een emotie is dus de aanzet tot een beweging. Hoe vaak leidt een emotie nog tot een beweging?

Nu zou je kunnen zeggen dat het maar een woord is, maar doe je ogen eens dicht en roep een vrolijke herinnering op en neem de tijd om die vrolijke herinnering ook echt te voelen. Zie het beeld voor je en voel de blijdschap. Wat doet dat met je lichaam? Herhaal dit met een negatieve ervaring. Ga je fronsen? Bal je je vuisten? Gaat je hart sneller kloppen? Ga je oppervlakkiger ademen?

Beschaafdheid en emotie

Emotie niet onderdrukkenTegenwoordig mogen we de beweging die bij onze emotie past niet meer laten zien. Als je boos bent en je slaat met je vuist op tafel, dan ben je te temperamentvol. Een kind dat huilt, omdat het zijn zin niet krijgt, is een verwend nest. Als je een traan moet laten om een trieste film, ben je soft. Als je iemand de handen af wilt hakken, omdat hij de fiets van je zoontje heeft gejat, ben je agressief. Als je het gezicht van je baas wilt verbouwen, omdat hij je voor de zoveelste keer passeert voor een promotie, moet je in therapie. Als je iemand levend wil villen en op allerlei manieren wilt pijnigen, omdat hij aan je kind heeft gezeten, beland je zelf in de gevangenis. “Dat doet men niet.” “Dat is niet sociaal geaccepteerd.” “Dat mag niet!” Bladiebla. Dat kan allemaal wel zo zijn, maar die regels hebben wij mensen bedacht en ons lichaam is daarvan niet op de hoogte. Ons lichaam wil bewegen.

Ingehouden emotie

Gal spuwen, iets op je lever hebben, naar adem happen, het ergens benauwd van krijgen, binnenvetten, verbitterd zijn, iemand iets in de maag splitsen, een brok in de keel , kriebels in de buik, een gebroken hart etc. Jij voelt die emotie niet alleen, je lichaam voelt mee! En als je je maar lang genoeg inhoudt, lang genoeg de beweging die bij die emotie hoort negeert, lang genoeg ontkent dat je een bepaalde emotie hebt, dan levert dat stress. Stress kost energie. Die energie kun je vervolgens niet gebruiken voor andere processen in het lichaam, want stress betekent vechten of vluchten, weer een beweging. Maar dat is wel een beweging om in leven te blijven en die gaat dus voor al het andere. Chronische stress veroorzaakt ziekte, lichamelijk, geestelijk of allebei. En dan heb ik het natuurlijk met name over de negatieve gevoelens.

Hoe moet dat nou in onze beschaving?

Al deze informatie is natuurlijk hartstikke leuk, maar wat heb je er aan in onze maatschappij? Je kunt moeilijk je baas de huid vol schelden, omdat hij je steeds kleineert. Je kan niet iemand achtervolgen en in elkaar timmeren, omdat hij je heeft afgesneden. Dat gaat gewoon niet. Dat geeft problemen. Dus wat kun je dan doen?

  1. Beweeg. Ga een rondje rennen, sprint je stuk. Doe krachttraining tot je niet meer kunt. Of ga op een vechtsport, als je toch echt graag wilt slaan. Dans. Doe iets. Op kantoor gaat dit natuurlijk wat lastiger, maar misschien is er wel een plekje waar je je kunt terugtrekken om even wat squats te doen.
  2. Brul. Dit klinkt erg oer, maar soms kun je gewoon geen woorden geven aan een gevoel. Het zit te diep. Brul vanuit je binnenste. Het klinkt gek, maar soms is het ook lekker om gewoon gek te doen. Dit is zelfs een heuse therapievorm.
  3. Muziek. Zet je favoriete muziek op en laat je er even door meeslepen. Doe er ook even een dansje bij, als het kan en als het je helpt.

Oh ja, seks is ook een vorm van beweging!

En als je het toch nog beschaafd wilt houden:

  1. Praat met iemand die je vertrouwt en zet alle beleefdheid aan de kant. Wees eerlijk. Waar oermensen elkaar met knuppels te lijf gingen, hebben wij de kracht van onze stem om ons te uiten. We kunnen zeggen hoe we ons voelen. Mijn uiting van boosheid of frustratie was (is) keihard rijden met leuke muziek die uit de speakers knalt.  Maar dat snelle rijden is best gevaarlijk en je kunt er een bekeuring voor krijgen. Dus nu doe ik alleen de muziek keihard! En soms praat ik. J
  2. Relativeer. Niet alles valt weg te relativeren, maar met die gestolen fiets kon dat bijvoorbeeld wel. Al had ik de dief gevonden en z’n handen afgehakt, dan had ik mezelf en mijn gezin alleen maar in problemen gebracht. Waarvoor? Voor een fiets van een paar euro’s? Nergens voor nodig. Maar ik was nog steeds boos en verdrietig. De eerste fiets van mijn eerste kind… Maar ook dat viel weg te relativeren: een kindje dat het minder goed heeft dan mijn zoon is er vast heel erg blij mee.
  3. Bemoei je met je eigen zaken. Via internet kunnen we het nieuws van de hele wereld volgen. Ieder uur van de dag kunnen we op televisie zien wat voor ernstigs er in binnen- en buitenland gebeurt. Bewust of onbewust roept dit emoties op en daar moet je dan ook weer wat mee. Dus maak het jezelf wat makkelijker en beperk je ‘nieuwsinname’.

Er is wel één maar aan tip 1 t/m 5. Als je in de situatie blijft, die die negatieve gevoelens oproept, kun je rennen tot je een ons weegt en relativeren tot je Einstein bent, maar dat gaat dus niet werken. Is die situatie je huwelijk of je bron van inkomsten, dan moet je daar toch serieus over nadenken.

Misschien is je iets overkomen waarvan je je afvraagt: waarom?! Misschien zie je geen heil in bewegen, brullen of praten. Misschien helpt niks, maar het helpt je ook niks om met die vraag te blijven zitten. Dus vind iets om het op te lossen. Ziekte is een probleem dat niet opgelost is en dat hoeft niet eens per se een lichamelijke oorzaak te hebben.

Wat doe jij met je emoties?

Comments are closed.